Psikolojik Testler Nedir ve Nasıl Yapılır?

Psikolojik Testler

Psikoloji bilimi, insanların hareket ve söylemlerinin nedenlerini araştıran, nasıl oluştuğunu inceleyen bir bilim dalıdır. İnsan doğası gereği karmaşık bir düşünce yapısına sahiptir. Bazen hiç beklemediğimiz kişilerden tuhaf davranışlar görebilir ya da duymak bile istemeyeceğimiz sözler işitebiliriz. Psikoloji bu çok değişkenli ve geniş yelpazeli bütün eylemlerden çıkarımlar kazanmaya çaba gösterir. Böylelikle insanı daha sistemli inceleyebilir ve öngörülebilir bir şekilde değerlendirme şansı bulabilmek mümkünleşir. Tüm psikolojik inceleme ve değerlendirmeler http://psikolog-izmir.com sitesindeki gibi çeşitli yöntem ve araçlarla yapılmaktadır. Halk arasında psikoloji testi dediğimiz, aslında psikolojik ölçüm araçları, genelde ölçek olarak ifade edilmektedir.

Psikolojik testlere geçmeden önce psikolojinin tarihi kökenine şöyle bir göz atarsak antik Çin ve Yunan medeniyetlerine dek uzandığını görürüz. Bilimsel ölçümler,  19.yüzyıl ortalarından sonra psikologların deneysel çalışmalarıyla başlamıştır. Adolphe Quetelet, Gustav Fechner, ve Francis Galton gibi bilim adamları tarafından sosyal ve psikolojik ölçme teorilerinin ve metodolojilerinin temelleri atılmıştır. Önceleri bireysel devam eden bu çalışmalar zamanla yaygınlaşarak üniversiteler aracılığıyla kurumsal hale dönüşmüştür. Türkiye’de ise sistemli olarak ölçme-değerlendirme çalışmaları 1915’te Türkçeye çevrilen bir testle başladığı söylenebilir.

I.Dünya Savaşında Orduda bulunan gelişmiş araç ve gereçleri kullanacak personel ihtiyacı nedeniyle çeşitli testler geliştirme çalışmaları yoğunluk kazanmıştır. Bu testler arasında Fransız psikolog Alfred Binet tarafından geliştirilen zeka testi,, Amerika Birleşik Devletleri’ne götürülerek genişletilmiştir.  Arthur Otis ABD Ordusunda kalabalık gruplara uygulanabilecek, ve uygulanması da özel uzmanlık gerektirmeyen bir Ordu Alfa testi geliştirmiştir.

Psikolojik Testlerin Kullanımı

Burada amaç bir uzman gözetiminde, bizlere vermiş olduğu verilerden çıkarımlar bulmaya çalışmak, kendi değerlendirmemizi yaparak uzmana yardımcı olmaktır. Her psikolojik test her durumda ki insan için değildir. Kendi kendimize çözdüğümüz tüm o testler, sadece vakit geçirmemize, eğlenmemize yarar. Bu testlerin kişiseli kullanımda ki amacı sadece ve sadece farkındalık olabilir. Tanı, teşhis ve tedavi gibi amaçlarda kullanılabilmesi için bir uzman psikologun gözetiminde uygulanması gerekmektedir.Alanında uzman ve gerekli eğitimi almış psikologlar veya davranış bilimcilerin denetiminde olmayan psikolojik ölçüm araçları klinik açıdan önemsizdir.

Psikolojik Ölçme Araçlarında Bulunması Gereken Özellikler:

Amaca uygunluk, Geçerlilik, Güvenilirlik,  Kullanışlılık, Objektiflik, Ekonomiklik ve Testin normları psikolojik ölçüm araçlarında bulunması gereken özelliklerdir.

Testlerin Kullanılmasındaki Etik Kurallar
:

•    Psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerine başlamak için test uygulamak zorunluluk değildir. Psikolojik testler bireyi tanımak ve bireyin de kendisini tanımasına yardımcı olmak amacıyla  kullanılan çeşitli tekniklerden sadece bir tanesidir.
•    Psikolojik testler uygulama, puanlanması ve yorumlama açısından bilgi, beceri ve mesleki hazırlık gerektir.
•    Amacı belli olmayan bir testi uygulamaya gerek yoktur.
•    Seçilen testler geçerli, güvenilir ve kullanışlı olmalıdır.
•    Testler her ortam ve koşulda uygulanmamalıdır.
•    Testler konusunda bireylere yada topluma bilgi verilirken, bu bilgilerin doğruluğuna emin olunmalıdır.
•    Test sonuçlarının kimlerle paylaşılabileceği testi alan birey ile beraber kararlaştırılmalıdır.

Psikolojik Testlerin Yorumlanmasında Etik Kurallar

•    Test sonuçları bireyle kurulacak psikolojik yardım için yorumlanmalıdır.
•    Gruplar halinde elde edilen sonuçları, öğretmen ve velilerle paylaşmak gerekli olabilir.
•    Test sonuçlarının yorumlanması uzmanların mesleki deneyim ve eğitimlerine bağlıdır.
•    Önce bireyin testlere tepkisi araştırılmalıdır.
•    Testler hakkında bilgi verirken, bilgilerin doğruluğundan ve yanlış anlamaya neden olmayacağından emin olunmalıdır.
•    Test sonuçlarının yorumlanması işbirliği içerisinde olursa daha etkili olabilir.
•    Test sonuçlarına karşı tepki verilmesi desteklenmelidir.

Türkiye’de PDR Hizmetleri

Türkiye’de psikolojik danışma ve rehberlik hizmetleri, çeşitli evrelerden geçerek, gelişimini sürdürmektedir. Uzmanlar tarafından, Türkiye’de PDR hizmetlerinin değerlendirilmesi sonucu ulaşılan ortak tespit, bu hizmet alanının henüz profesyonelleşmediğidir. Bu tespite ulaşılması, Personel, Eğitim ve Yaklaşım boyutunda tartışılabilir.